آیا ورق آهن دوباره گران می شود؟ زنگ هشدار برای خریداران در ۱۴۰۴

با آغاز سال ۱۴۰۴، گمانه زنی ها درباره افزایش قیمت بسیاری از کالاهای صنعتی و ساختمانی، از جمله ورق آهن، شدت گرفته است. بازار آهن آلات که همواره تحت تأثیر عوامل متعددی چون نرخ ارز، قیمت جهانی فولاد، شرایط عرضه و تقاضا و سیاست های دولتی بوده، این روزها بار دیگر با زمزمه هایی درباره افزایش قیمت ها رو به رو است. موضوعی که نگرانی های تازه ای را برای فعالان صنعت ساختمان، تولیدکنندگان و حتی خریداران جزئی به همراه داشته است. نکته قابل توجه اینکه قیمت ورق آهن از ابتدای سال تاکنون نوسانات محسوسی را تجربه کرده و تحلیل گران معتقدند این تنها آغاز یک روند صعودی جدید است.
افزایش قیمت ها در این بازار، بی تردید تأثیر مستقیمی بر بسیاری از بخش های اقتصادی کشور خواهد داشت. از ساخت و ساز گرفته تا صنایع تولیدی که وابستگی زیادی به محصولات فولادی دارند. این موج جدید افزایش قیمت، علاوه بر کاهش قدرت خرید، می تواند برنامه ریزی های مالی بسیاری از شرکت ها و پروژه های عمرانی را نیز دچار اختلال کند. به همین دلیل، پیش بینی ها و تحلیل های دقیق در این زمینه اهمیت دو چندانی یافته اند.
در ماه های اخیر، افزایش تقاضا برای صادرات محصولات فولادی، به ویژه ورق آهن، از یک سو و محدودیت های داخلی در عرضه این محصول از سوی دیگر، زمینه ساز رشد قیمت ها شده اند. از طرفی با توجه به وضعیت تورمی کشور، کاهش ارزش پول ملی نیز نقش مؤثری در رشد قیمت ها داشته است. این عوامل دست به دست هم داده اند تا بازار به طور جدی با موج جدیدی از افزایش قیمت ها مواجه شود.
مجموعه این شرایط موجب شده تا بسیاری از خریداران، به ویژه فعالان صنعتی، نسبت به آینده این بازار نگران باشند. در شرایطی که چشم انداز دقیقی برای تثبیت قیمت ها وجود ندارد، سیاست های مدیریتی و برنامه ریزی های دقیق می توانند نقش مهمی در کاهش اثرات این موج ایفا کنند. با این حال، نشانه های فعلی حاکی از آن است که این افزایش قیمت نه یک شوک کوتاه مدت، بلکه روندی پایدار و رو به رشدی خواهد بود.
بررسی دلایل افزایش قیمت ورق آهن
افزایش قیمت ورق آهن دلایل متعددی دارد که ترکیب آن ها منجر به رشد پیاپی قیمت ها در بازار شده است. مهم ترین عامل، وابستگی قیمت ورق آهن به بازارهای جهانی فولاد است. نوسانات قیمت سنگ آهن، افزایش هزینه های تولید در سطح بین المللی و حتی سیاست های مالی دولت های تولیدکننده بزرگ فولاد مانند چین، می تواند اثر مستقیمی بر بازار داخلی ایران بگذارد. در این میان، رشد قیمت جهانی فولاد در سال های اخیر، به ویژه پس از پاندمی کرونا، تأثیر زیادی بر قیمت گذاری داخلی ورق آهن داشته است.

از سوی دیگر، قیمت ورق آهن در ایران به شدت از نرخ ارز تأثیر می پذیرد. با افزایش نرخ دلار، قیمت مواد اولیه وارداتی و همچنین کالاهای تولیدی داخلی که قابلیت صادرات دارند، افزایش پیدا می کند. این موضوع باعث می شود که نه تنها تولیدکنندگان به صادرات تمایل بیشتری پیدا کنند، بلکه قیمت محصولات در بازار داخلی نیز با رشد همراه شود. به همین دلیل، حتی اگر تغییری در قیمت های جهانی رخ ندهد، تنها افزایش نرخ ارز می تواند بازار داخلی را به شدت دچار نوسان کند. همچنین کاهش ظرفیت تولید داخلی یکی دیگر از عوامل تأثیرگذار است. طی سال های گذشته، برخی واحدهای تولیدی به دلایل مختلفی از جمله مشکلات تأمین مواد اولیه، کاهش دسترسی به منابع انرژی یا تحریم های اقتصادی، تولید خود را کاهش داده اند. این کاهش تولید باعث محدودیت در عرضه و در نتیجه، افزایش قیمت ورق آهن در بازار شده است.
نباید از نقش دولت و سیاست های تنظیم بازار نیز غافل شد. حذف یا کاهش سهمیه های عرضه، تغییر در قوانین صادراتی، اعمال عوارض یا مالیات بر صادرات، همگی می توانند در مقاطع مختلف باعث افزایش یا کاهش قیمت ها شوند. البته باید توجه داشت که در بسیاری موارد، تأثیر این سیاست ها به صورت فوری در بازار احساس نمی شود، بلکه با فاصله زمانی و در صورت نبود سیاست های مکمل، اثر خود را نشان می دهد. افزون بر این ها، تقاضای فصلی و پروژه های عمرانی ملی نیز در مقاطع خاصی موجب افزایش ناگهانی تقاضا و به تبع آن، رشد قیمت ها شده اند. همه این دلایل کنار هم نشان می دهند که روند افزایش قیمت ورق آهن، حاصل یک عامل خاص نیست، بلکه حاصل ترکیبی پیچیده از شرایط داخلی و بین المللی است.
نگاهی به نمودار قیمت ورق آهن
بررسی نمودار قیمت ورق آهن در سال های گذشته اطلاعات جالبی را در اختیار تحلیل گران بازار قرار می دهد. در یک بازه زمانی پنج ساله، نوسانات قابل توجهی در این بازار مشاهده شده است که اغلب با عوامل کلان اقتصادی و تحولات بین المللی همزمان بوده اند. مثلاً در سال ۱۳۹۹، با آغاز پاندمی کرونا و اختلال در زنجیره تأمین جهانی، قیمت ورق آهن به طور ناگهانی افزایش یافت. پس از آن، در سال ۱۴۰۰ با بهبود نسبی شرایط و بازگشت تولید جهانی، شاهد کاهش نسبی قیمت ها بودیم، اما این روند چندان پایدار نماند.
در سال ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲، روند صعودی بار دیگر آغاز شد و به دلایل مختلفی از جمله تورم داخلی، افزایش نرخ ارز و محدودیت در عرضه مواد اولیه، قیمت ورق آهن به اوج های جدیدی رسید. قیمت ورق آهن در نمودارهای ماهانه و سالانه، همواره با نوسانات شدیدی همراه بوده و همین ویژگی باعث شده تا فعالان بازار برای تصمیم گیری نیازمند تحلیل های دقیق و به روز باشند.
یکی از نکات جالب در نمودار قیمت ها، تأثیرپذیری مستقیم آن از تصمیمات سیاسی و اقتصادی داخلی است. به عنوان نمونه، در مقاطع زمانی ای که دولت تصمیم به کنترل نرخ ارز یا مداخله در بازار فولاد گرفته، شاهد تثبیت یا حتی کاهش موقتی قیمت ها بوده ایم. اما به محض پایان این دخالت ها، بازار دوباره به سمت قیمت های واقعی و بعضاً بالاتر حرکت کرده است. این موضوع نشان می دهد که اثرات سیاست های کوتاه مدت، پایداری چندانی در تنظیم بازار ندارند.
با نگاهی به آخرین داده های منتشر شده، مشاهده می شود که از نیمه دوم سال ۱۴۰۳ تا ابتدای ۱۴۰۴، نمودار قیمت ها شیب ملایمی به سمت بالا داشته است. این شیب که با افزایش تقاضا و کاهش موجودی انبارها همراه بوده، هشداری است برای آن دسته از خریدارانی که هنوز تصمیم به خرید نگرفته اند. نمودارها نشان می دهند که اگر روند فعلی ادامه یابد، ممکن است قیمت ها در فصل های بعدی سال ۱۴۰۴ به سقف های جدیدی دست یابند. در نهایت، تحلیل نمودار قیمت ها نه تنها وضعیت فعلی بازار را بهتر نشان می دهد، بلکه مبنای دقیقی برای پیش بینی آینده فراهم می کند.
پیش بینی قیمت ورق آهن در سال ۱۴۰۴
با توجه به روندهای موجود در بازار فولاد و تحلیل عوامل تأثیرگذار، می توان پیش بینی کرد که قیمت ورق آهن در سال ۱۴۰۴ نیز به روند افزایشی خود ادامه دهد. نخستین دلیل این موضوع، تداوم تورم داخلی و پیش بینی ادامه دار بودن نوسانات ارزی است. با توجه به اینکه اقتصاد ایران هنوز به ثبات ارزی نرسیده و بانک مرکزی نیز ابزارهای کافی برای کنترل پایدار بازار ارز ندارد، احتمال افزایش نرخ دلار در ماه های آینده وجود دارد. این موضوع به طور مستقیم بر قیمت ورق آهن تأثیر خواهد گذاشت.
از سوی دیگر، افزایش هزینه های انرژی و مواد اولیه در سطح بین المللی و داخلی، فشار مضاعفی را بر تولیدکنندگان داخلی وارد می کند. بسیاری از کارخانه ها برای حفظ سودآوری خود ناچارند قیمت ها را افزایش دهند. به علاوه، مشکلات در واردات تکنولوژی و قطعات، و کاهش سرمایه گذاری در صنعت فولاد، روند تولید را کندتر کرده و این کندی به معنای کاهش عرضه و در نتیجه افزایش قیمت است.
تحلیل گران معتقدند که اگر تغییر خاصی در سیاست های اقتصادی کشور ایجاد نشود، قیمت ورق آهن در نیمه دوم سال ۱۴۰۴ ممکن است رکوردهای جدیدی را ثبت کند. البته سناریوهای مختلفی برای این پیش بینی مطرح شده است. در سناریوی خوش بینانه، در صورت کاهش نرخ ارز و افزایش تولید داخلی، قیمت ها ممکن است به ثبات نسبی برسند. اما در سناریوی واقع گرایانه که مبتنی بر روندهای فعلی است، قیمت ها به صورت پیوسته در حال افزایش خواهند بود.

باید توجه داشت که افزایش قیمت ورق آهن تنها دغدغه ی فعالان صنعت فولاد نیست. این مسئله تأثیر زیادی بر صنایع پایین دستی مانند خودروسازی، لوازم خانگی و ساختمان سازی خواهد داشت. همچنین ممکن است در پروژه های ملی و عمرانی نیز تاخیر یا افزایش هزینه های قابل توجهی به وجود آورد. به همین دلیل، ضرورت دارد که خریداران عمده و حتی خریداران جزئی، با دیدی هوشمندانه به بازار وارد شوند و در زمان مناسب نسبت به خرید اقدام کنند. در مجموع، سال ۱۴۰۴ را می توان سالی حساس برای بازار ورق آهن دانست. خریداران هوشمند کسانی هستند که با تحلیل دقیق شرایط، نه تنها از زیان احتمالی دوری می کنند، بلکه می توانند از نوسانات بازار نیز به نفع خود بهره ببرند.
این مطلب صرفا جنبه تبلیغاتی(رپورتاژ) داشته و مجله اینترنتی فارسیها هیچ مسئولیتی را در رابطه با آن نمیپذیرد.




